ខ្លះៗអំពីបុណ្យអុំទូក
បើអ្នកដទៃសរសេររៀបរាប់ពីទិដ្ឋភាពបុណ្យអុំទូករយៈពេលបីថ្ងៃរួចអស់ហើយ សំនេរចំ្រដែលនឹងកាន់តែធ្វើឱយអ្នកអានធុញទ្រាន់មិនតិចហើយ ច្រើនថែមទៀតផង។ យើងសាកល្បងសង្កេតមើលទិដ្ឋភាពក្រោយបុណ្យអុំទូកវិញម្ដង តើគួរឱយចាប់អារម្មណ៍ដូចម្ដេចវិញ?
ឆ្នាំនេះក៏ដូចជាឆ្នាំមុន ហើយក៏ដូចជាមុនឆ្នាំមុនដូច្នោះដែរ ខ្ញុំមិនចាប់អារម្មណ៍នឹងបុណ្យជាតិមួយនេះក៏ថាបាន ខ្ញុំគ្មានសមត្ថភាពប្រជ្រៀតប្រជែងនឹងគេចូលក្នុងហ្វូងមនុស្សកុះករកកកុញកកោកកកាកក៏ថាបាន។ កាលថ្ងៃទី ២ មិត្តភ័ក្ដិបបួលទៅជួយហែរហមនឹងគេដែរ តែខ្ញុំអើតមើលបានត្រឹមតែពីចិញ្ចើមផ្លូវម្ខាងនៅលើផ្លូវនរោត្តម ក៏គ្មានកំលាំងចិត្តតស៊ូទៅហើយ។ ត្រឹមប៉ុណ្ណោះ បានន័យថា ឆ្នាំ ២០០៩ ខ្ញុំបានស្គាល់ទិដ្ឋភាពបុណ្យអុំទូកតាមតែរយៈពត៌មានក្រោយព្រឹត្តិការណ៍តែប៉ុណ្ណោះ។
បើនិយាយពីថ្ងៃទី ៤ នៃពិធីបុណ្យអុំទូកវិញ ផ្លូវមាត់ទន្លេមិនកកស្ទះដូចមុនទៀតទេ ព្រោះទាំងអ្នកទស្សនា ទាំងអ្នកអុំ ទាំងអ្នកចែវ រវល់ដេកយកកំលាំងសងរយៈពេលបីថ្ងៃមុនវិញ។ នៅតាមដងផ្លូវនិងសួនច្បារ យើងឃើញមានតែជាងរុះរើគ្រោងឆ្អឹងរោងទំនិញ និង កម្មករបោសកើបសំរាម កន្លែងខ្លះគ្រាន់បើក៏មានបាញ់ទឹកលាងទីធ្លាផងដែរ។ ដូច្នោះប្រជាជនយើងក៏មិនភ្លេចដែរនូវទំលាប់ស៊ីចុកឱយគេបោសជូតតាមក្រោយ រហូតសឹងក្លាយជាប្រពៃណី ឬ ចាក់ដោតតសន្ដានក្លាយជាសភាវគតិរបស់កូនចៅហើយ។ ស្មៅខៀវស្រងាត់កាលពីថ្ងៃទី ៣០ តុលា ត្រូវសឹករេចរឹល ក្រោមទំងន់ជើងទស្សនិកជនរាប់ពាន់នាក់ លិចកប់ក្រោមគល់សល់តែរឹស ក្លាយជាសួនច្បារក្រាលស្មៅពណ៌មាសទៅវិញ។
មិនដឹងថាពីឆ្នាំមុនសភាពទឹកទន្លេយ៉ាងណាទេ តែព្រឹកមិញនេះ ខ្ញុំឃើញទឹកទន្លេហាក់ល្អក់កករសំបើមណាស់ សមល្មមនឹងខែកត្តិកជិតចូលមកដល់ ខ្យល់ត្រជាក់ជិតបក់មកពីជើងផង គួរតែទឹកទន្លេសាបគួរតែហូរពីបឹងទន្លេសាបចុះមកក្រោម។ បើហូរពីទន្លេសាបចុះមកក្រោម មិនគួរណាល្អក់កករបែបនេះទេ លុះត្រាតែទឹកឡើងពីទន្លេមេគង្គ ហើយកំពុងហូរចូលបឹងទន្លេសាប ទើបធ្វើឱយទន្លេចតុមុខល្អក់បាន។ (នេះជាសំនួរគួរដោះស្រាយ, អ្នកណាចង់ស្រាយក៏ស្រាយទៅ ត្បិតខ្ញុំមិនសូវ ហើយមិនចេះសោះ វិស័យឧត្តុនិយម ធារាសាស្ត្រ ឬ ក៏ភូមិវិទ្យាមួយនេះ)។
តាមរយៈបណ្ដាញពត៌មាន គេបានប្រមើលឃើញថា ប្រជាជនឆ្នាំនេះមិនសូវចូលរួមកុះករដូចឆ្នាំមុនៗទេ ប្រទីបក៏តិចតួច ទូកក៏ស្ដួចស្ដើង ព្រោះតែបាតុភូតធម្មជាតិគំរាមកំហែងខ្លាំងពេកស្ទើរគ្រប់ខេត្តក្រុង។ មិនថ្វីទេ ប្រទីបធំៗ យើងអាចចាំមើលតាមទូរទស្សន៍បាន តែយុវជនមួយចំនួនប្រហែលជាមិនធ្លាប់បានឃើញ ឬក៏មិនធ្លាប់បានតំលើងប្រទីបដោយខ្លួនឯងទេមើលទៅ។ កាលមិនទាន់បានស្វែងយល់ជីវិតកំសត់កំរត្រដាបត្រដួសនៅភ្នំពេញនេះ ខ្ញុំតែងតែទៅមើលគេបណ្ដែតប្រទីបនៅមាត់ស្ទឹង ទាំងថ្ងៃចេញវស្សា ទាំងថ្ងៃបណ្ដែតប្រទីបព្រោះផ្ទះអ៊ំខ្ញុំនៅជាប់មាត់ស្ទឹងស្រាប់។ ទាំងចាស់ៗ និងបងៗកំលាំងពេញប៉ុន្មាននាក់កាប់ដើមចេកមិនដឹងជាប៉ុន្មានដើមទេមកធ្វើជាប្រទីប ប្រវែងប្រហែលជាមួយពីរម៉ែត្រ ហើយសែងចុះទៅបណ្ដែតក្នុងស្ទឹងប្រហែលម៉ោង ប្រាំបី ប្រាំបួននឹងគេ ដោយមានបាញ់សាមទឹងប្រកូកប្រកាសអ្នកភូមិឱយចូលរួមផងដែរ។ ភ្លើងទៀនអណ្ដែតពេញស្ទឹង អ្នកណាក្លាហាន កំលាំងបាន ក៏ហែលតាមប្រទីបទៅយកលុយបូជាឱយប្រែតសំរាប់ទុកចាយខ្លួនឯងផងដែរ។ រូបភាពនេះជាទំនៀមទំលាប់ដោយឡែកមួយដែលយើងគួរតែកត់ត្រាទុក។
ថ្វីបើបុណ្យអុំទូកមិនបានស្ថិតនៅក្នុងបញ្ជីចំនូលចិត្តរបស់ខ្ញុំក៏ដោយ ខ្ញុំបានដឹងខ្លះៗតាមការសិក្សានិងតាមសំដីចាស់ៗប្រដៅទុកពីមុនមកថា ខ្មែរយើងធ្វើឡើងដើម្បីរំលឹកសមត្ថភាពសង្គ្រាមជើងទឹកកាលពីសម័យដើមដែលយកឈ្នះប្រទេសចំប៉ាបាន។ មួយទៀតគឺសុំខមាទោសដល់ទន្លេ បឹងព្រែក ស្ទឹងទាំងឡាយ នូវកំហុសដោយអចេតនាពីមុនមក។ ល្អម៉្យាងដែរ នរណាបើករោងចក្របង្ហូរទឹកស្អុយ ទឹកពុលចូលក្នុងទន្លេ សុំខមាទោសពេលនេះ មិនដឹងថាម្ចាស់ទឹកម្ចាស់ដីលើកលែងបាបឱយដែរឬអត់មើលទៅ តែបើសាកឧបត្ថម្ភទូក ឧបត្ថម្ភជនរងគ្រោះ ប្រហែលជាមនុស្សលោកព្រមធ្វើមិនដឹងមិនលឺហើយកោតសរសើរថែមទៀត។ មួយទៀតតាមយោបល់របស់ខ្ញុំ គឺចាស់ៗឆ្លៀតពេលនេះនាំយុវជនមកកំដៅសាច់ដុំ តំលើងឫទ្ធិដាក់គ្នា អួតក្រមុំៗមកពីខេត្តឆ្ងាយហើយមើលទៅ។ បើមើលទៅល្មមត្រូវចិត្ត យើងអាចនាំម៉ែចូលស្ដីទាន់ខែកត្តិកខាងមុខ។ បើមិនទាន់ស្គាល់គ្នាច្បាស់ទេ ចាំចូលឆ្នាំទៅវត្តជុំគ្នាម្ដងទៀតក៏បាន។ ជួនកាលបើខាងស្រីនៅតែប្រកែក យើងប្រហែលជាត្រូវតាមលោមដល់ភ្ជុំទៀតក៏មិនដឹង។ តែសូមប្រយ័ត្ន ចាស់ៗមិនទំលាប់រៀបការក្មេងៗរដូវចូលវស្សា និង ចំថ្ងៃសីលទេ (ឥលូវទំនើបពេក សូម្បីតែខែខ្មែរមានអ្វីខ្លះ ក៏ពិបាកនឹងទន្ទេញទៅហើយ)។
[Word count: 902] ខ្ញុំល្មមបញ្ចប់ត្រឹមនេះហើយ អត្ថបទវែងពេកនាំតែអ្នកអានងុយដេកទេ អ្នកសរសេរក៏សរសេរលែងដឹងក្បាលកន្ទុយហើយចាកប្រធានបទទៀត។